آتشكده باكو :
آتشكده باكو در روستاي سوراخاني در 15 كيلومتري شهر باكو واقع شده است .تاريخ آتشگاه از قرون سوم و چهارم قبل از ميلاد ، زماني كه دين زرتشتي دين اصلي و غالب منطقه بوده است ، شروع مي شود .
طبق نوشته هاي دانشمند پارسي جي جي مدي ، در متون قديمي پارسي در مورد معابد آتش در كناره غربي درياي خزر صحبت شده است . در قرن هفتم ميلادي ، بعد از حمله اعراب ، آتشكده ها تخريب شد و بسياري از زرتشتيان اسلام را پذيرفتند و تعدادي به سمت هندوستان مهاجرت نمودند. با گذشت قرنها و افتادن گذر بازرگانان هندي به اين محل ، مجددا زائرين هندي به اين محل جذب شدند. Kempfer جهانگرد آلماني كه در سال 1683 از آذربايجان بازديد نمود ، مي نويسد كه زرتشتيان از اواسط قرن هفدهم شروع به ايجاد توقفگاههايي در سوراخاني نمودند كه اولين بناي معبد كه اصطبل بود در سال 1713 ساخته شد.
معبد مركزي چنانچه برروي سردر آن نوشته شده است ، در سال 1810 توسط تاجري به نام Kanchangar ساخته شد. در قرن هجدهم در اطراف محراب ، معابد كوچك ، اتاقك ها و كاروان سراهايي پيوسته به يكديگر ساخته شدند. ساختار كلي معبد در آغاز قرن نوزدهم به همان شكلي بود كه امروز به ما رسيده است كه شامل يك مكان مقدس مركزي ، مهمانخانه و 26 اتاق مي گردد. در واقع اين مجموعه به صورت يك چهارديواري مي باشد كه يك مدخل ورودي دارد. بالاي مدخل ورودي ، مهمانخانه (بالاخانه) قرار دارد كه اين نوع معماري در آن محل سنتي و مرسوم مي باشد.
در
مركز حياط چهارديواري اصلي ، معبد با آتش خاموش نشدني درونش وجود دارد .
آتش از يك دريچه مركزي و همچنين از چهارستون توخالي معبد نشات مي گيرد.
همچنين در كنار معبد يك گودال دايره اي شكل به ارتفاع يك پا وجود دارد كه
درون آن هم آتش فروزان است و بنا به عقيده عده اي محل سوزاندن اجساد هندوان
در زمان تسلط آنان بر اين مكان بوده است. تمامي آتش درون محراب ، درون
گودال و درون چهارمناره ، تماما توسط گاز طبيعي شعله ور هستند. و از طريق
خطوط لوله اي كه به راحتي قابل رويت هستند تغذيه مي شوند.
بالاي بسياري از اتاقها از جمله ورودي اصلي ، نوشتجات حك شده اي وجود دارد كه بسياري از آنها در حال نابودي هستند و با خط هندي Devanagari ، Gurmukhi نوشته شده است .
در سال 1855 با آمدن صنعت نفت و گاز ، نخستين كارخانه در محل ساخته شد و آتشهاي طبيعي تضعيف شدند و در سال 1883 به خاموشي گراييدند كه در نتيجه آتشكده مزبور نيز خاموش شد. اما در سال 1975 بار ديگر آتشگاه بعد از بازسازي براي بازديد عموم گشوده شد و از آن به عنوان شاخه اي از موزه “ تاريخ و مهندسي مجموعه كاخ شيروانشاه ” نام برده شد. اين مجموعه يكي از مهمترين و پرجاذبه ترين مكانهاي باستاني ازمنه قديم مي باشد كه مورد توجه زرتشتيان ايران و هند و توريستها مي باشد.
http://fruogh.persianblog.ir
در بینش اشوزرتشت خداوند را باید در روشنایی جستجو کرد پس هر زرتشتی به هنگام نیایش رو به سوی روشنایی می کند، هرگونه روشنایی درنماز تفاوتی ندارد . نور خورشید ، ماه ، چراغ که یکی از آنها نیز می تواند روشنایی آتش باشد . از سوی دیگر ایرانیان باستان ، آتش را نماد موجودیت خود یا نمادی از هویت ملی خودیا اجاق می دانستند و به آن افتخار می کردند زیرا آتش از بین برندة ناپاکی ها و روشن کنندة تاریکی ها است ، گرما و انرژی آتش چرخ های صنعت و پیشرفت را به چرخش می آورد و آتش درونی انسان اندیشه او را به خـردِ بی پایان اهورایی پیوند میدهد ، پس زرتشتیان به پیروی از نیاکان خود همچنان آتش را در آتشکده ها پرستاری می کنند تا یادآور پویایی روشنایی در هستی باشد .زرتشتیان آتشکده ها را درِمهر یعنی راه ورود مهربانی ها می دانند ومحلی است برای پیمان بستن دو دلداده چون پاک وبی آلایش می دانند.