اشا،فرشوکرتو...
اشتود گات هات 45 – بند 8
اشا : در اندیشه زرتشت یعنی بنیاد و نظم راستی حاکم بر خلقت.
اشا قانون راستی و داد است. عمل به راستی، در اندیشه، گفتار و کردار، دادگری است. هیچ کنش راست نیست، مگر آن که با قوانین "اشا" سازگار باشد. آن قانونی که از روی راستی فراهم نشده و دادگستری را استواري نبخشد، قانون نیست.
"اشا" همچنین پویایی (دینامیسم) تکامل را نشان میدهد. اندیشه، گفتار و کردار سازگار با اشا، جهان را پیشرفت میدهد و کننده کار را خوشبخت و شادمان میکند.
فرشوکرت : یعنی روزی که روح انسانها برای بازگشت بسوی اورمزد منزه و بی الایش خواهد شد .فرشه را از ریشه فران می داند که به معنای به جلو پیش برنده است و موبد آذرگشسب فرشه را تازه و نو برگردان کرده است.این پژوهشگر زرتشتی، با اشاره به معنای سوشیانت و فرشوکرتی، افزود: فرشوکرتی به معنای نو کردن جهان، تازه کردن گیتی زندگی مینو و ساختن زندگی است. در اوستا سوشیانت ها موعودهایی هسند که جهان در انتظار آنهاست.
فرشه کرداران افرادی که از گذشته های دور تاکنون برای پیشرفت انسانها چه مادی چه مینوی کمک کردند. نخستین کسی که با این عنوان می شناسیم اشوزرتشت است که آموزشهایی به مردمان داد که هنوز هم نو و تازه به نظر می رسد.
گروسمان : جایگاه و مبدائ خلقت است همان جائی که اتش ذات خداوند در ان میسوزد و سرمنزل نور و شیدان شید است .
مزدیسنا : یعنی کسی که ستایش کننده مزدا اهورا است گروسمان جایگاهی است که روان همه ما انسانها روزی بدان رجعت خواهد کرد .
یشتن در خویش : یعنی اندیشه کردن در درون خود .
هومت و هوخت و هورشت : یعنی گفتار و کردار و اندیشه نیک .
در بینش اشوزرتشت خداوند را باید در روشنایی جستجو کرد پس هر زرتشتی به هنگام نیایش رو به سوی روشنایی می کند، هرگونه روشنایی درنماز تفاوتی ندارد . نور خورشید ، ماه ، چراغ که یکی از آنها نیز می تواند روشنایی آتش باشد . از سوی دیگر ایرانیان باستان ، آتش را نماد موجودیت خود یا نمادی از هویت ملی خودیا اجاق می دانستند و به آن افتخار می کردند زیرا آتش از بین برندة ناپاکی ها و روشن کنندة تاریکی ها است ، گرما و انرژی آتش چرخ های صنعت و پیشرفت را به چرخش می آورد و آتش درونی انسان اندیشه او را به خـردِ بی پایان اهورایی پیوند میدهد ، پس زرتشتیان به پیروی از نیاکان خود همچنان آتش را در آتشکده ها پرستاری می کنند تا یادآور پویایی روشنایی در هستی باشد .زرتشتیان آتشکده ها را درِمهر یعنی راه ورود مهربانی ها می دانند ومحلی است برای پیمان بستن دو دلداده چون پاک وبی آلایش می دانند.